PHUBA LAKNA RUNTHLAK 4
Part 4
Hluhlu-i Khiangte

An hlim tlang tih hriat takin an nui ho leh ham ham ţhin, an nui hmel te chu keiin ka lo haw si, an nui rei lo tawp ang le.
Ka nghak ngar ngar a, a hneawm viau, vantlang zun in bul tih takah Vaihmite leh Thomitchhaih te chuan min zar ve chhen leh ta nghal a, mahse, heng thil hian min dang lo ang, zan rei deuh ka nghah pah chuan ka nu ka mitthla a, ka na ru vawng vawng mai.
'Ka nu, mi ang pha lo leh thluak buai khawpa siamtu che hi ka dim hauh lo ang, i hmangaih, i pasal thah saktu che nen hian, an zavaiin nui thei tawh lo turin ka nghaisa khawp ang, an ngaihdam dilna awka te chuan i fapa thinlung an tinem hek lo ang' ka ti rilru mawlh mawlh.
Ka hriamhrei te chu ka endik leh a, Hreite leh Chemte hmawr zum, kî vàn mai, a design pawh nalh tak ve ve chu a tawk viau, pistol ka la nei tel cheu, mahse, heng ka hriamhrei te hi Mizorama ka lei an ni lo vek, ka pistol hi Vairam lama ka zinna a sipai chhuţi ta ka lei sak a ni a, hman erawh ka tum lo, mahse, palh thut thei laka invenna atan erawh ka kawl reng thung, ka chemte leh ka hreite erawh chu ka chher tir a ni a, chupawh hming dang hmang chunga Tamil mi ka chher tir tho a ni, ka Chem leh ka Hrei ha chu chu bil hmel zet, tarmawi ni mai awma mawi an ni a, mahse, an hriam ţha hraih hraih viau thung, mihring tisa zai thler hawk hawkna atan chuan a tluk a awm kher lo ang le.
Ka tualthah dan tur chu ka suangtuah lawk a, chutia ka ngaihtuahna ka kawm mawlh mawlh lai chuan zan pawh a reh ţha tawh hle.
Pu Tluanga te in lam pawhin mut an tintuah nge, an pindan chu a thim phauh phauh a, ka lo thlir kar thung, Pu Tluanga fapa leh a nupui fanau te chu an riak dawn nge, an la rawn chhuak reng reng lo, a remchang zual dawn e tiin ka nui var var.
An ţhutkhawmna pindan chu a la eng a, mihring erawh an awm tawh lo, mut an tintuah ta ni ngeiin ka hria a, thawm ka la ngaichang kar thung, an choka tukverh lam aţangin ka lut dawn a ni.
An choka tukverh chungah hian tukverh te(ventilation) a awm a, chuta ţang chuan banin an tukverh hawlhkalhna chu ka hawng mai dawn a ni, an pindan hrang hrang tukverh ah chuan bar vuah vek a ni a, an choka tukverha bar an vuah ve lo chu an tan vanduaina a ni dawn ta a nih hi.
Rei ve tawk tak ka ngaihchan leh hnu chuan, 'a hun ta e', tiin ka phun sap a, sana ka en chuan zanlai dar 01:00am a lo ni tawh.
Khawvar chuan Pu Tluanga leh a fapa chu a kaitho ve dawn ta lo, ka khi deuh suk a, ka pen chhuak ta.
Thawm neih rin hlau zetin ka che a, ka tum ang chiahin an inchhung pawh ka lut thei e, an tukverh kiang maia an hun, an hmarcha um leh saum bur erawh ka ti tlu ţhelh, ka thin a phu hman uih naa a tlu bik èm lo e, thawm ngaichangin ka ding leh vang vang a, tumah thawm chhuah an awm lo, mipa hnar ri chauh lo chu. Pu Tluanga a ni ngei ang, an nupa pindan lam aţanga rawn chhuak a ni miau a.
Hnar ri lo chhuahna, pu Tluanga te nupa pindan lamah chuan ka kal hmasa phawt a, an lo mutui viau mai, hun khawhral tam vak ka tum lo, kan thawmah midang an harh ve thei tlat, ka mi duh chu ka panhnai a, a tal nasat lohna atan a ke lamah kherh betin a hmui ka hup a, ka chemte chuan rang takin a hrawk hrui chu ka zai ta hrawih mai le, a tal buai hran lo, a hnuk a fei lo mang e ti rilru in thim zingah chuan ka khi leh suk a, a kawr hakah chuan ka chemte, a thisen tenawm zetin a tihbalh chu ka tat fai bawk.
A fapa, kan MLA ropui tak chu an mikhual pindanah a riah ngei ka ring a, chu lam chu ka pan leh vat, ani pawh a pa ka thah dan ang chuan thah ve leh mai ka tum a, mahse, an chhungkuaa an riahna pindan kawngkhar leh ka beng ka insik tir chuan chuan thawm a awm tlat, nupa nun hmang thawm ngei a ni lehnghal!
'Ani chu hun dang atan le, zanin chu lo la hlim viau teh se', ti rilru in ka luhna tukverhah bawk chuan ka chhuak leh a, an in chhung ka luh hmaa ka tawmnaah bawk chuan ka awm leh khar, an mangang au ri hre lova mut bosan ka tum hlek lo, khawvar nghah kher a ngai hran lo.
Mangang au thawm a rawn ri nuai nuai a, ţap thawmin a pawlh mawi bawk, ka awmhmun aţang chuan chung thawm te chu nuam ti zetin ka lo ngaithla thung a, ţhenawm khawveng te rawn chhuak sap sapa an han luh khawm buai nuai nuai lai chuan ka insaseng zui ve ta a.
A tuk chanchintharah chuan a rawn lang chuai chuai mai, police in hma an lak tur thu an puang tel bawk a, mitin deuhthaw an ralkhel a, pu Tluanga fapa lah MLA a ni lurh bawk nen, mi te thihna ai chuan Zoram a chiah hneh e.
'Thu thar dang in hre leh vat ang' tiin ka phun sup a.
Pu Tluanga fapa chu ka veh leh hmabak a ni, a chenna in ka hria a, a chenna in erawh luhchhuah chi a ni lo thung, a pa in leh a in inkarah dahţhatna hun ka dap mai a ni ang chu.
Ka duh ang takin hun remchang ka hmu hlauh mai bawk a, a pa, pu Tluanga thlan ţhut ni ah chuan a in lama inthlakna leh îlo vel te pawh a ni ang chu, mamawh lam khawm turin a haw hlauh, kawng lakah chuan ka lo phar a, a ding ve mai bawk, amah chauhin a ni a, a nupui fanau te chu a pa te in lamah an awm a ni mahna le.
Ka pistol duat em em hmangin ka vau nghal zat a, thu a awih hnup hnup viau e, tlan tura ka tihna lamah a tlan zel a, ka duh anga hmun reh kan thleng ta tihah chuan a mit chu chhing turin ka ti ta a, ka thu hnial ngam hek lo, ka tih ang angin a awm zel, ka pistol hmanga la tin reng chung chuan ka kut lehlam hmangin ka chemte, ka kawnga ka zeh chu ka phawrh zal zal a, chumi ka pistol dah thlain a âwm leh ka chem chu ka insik tir nghal zat bawk. Ka nu nun an pafaa an tihhrehawm avanga phuba la ka nih thu leh a pa pawh ka thah ngei a nih thu sawi chungin a âwmah ka chemte hmang chuan ka vit hrawih a.
Anchhia lawh bawrh bawrh chungin vawi thum ngawt ka vit nawn leh!
Dam thei ziazang a ni ta lo, ka inthupna(mask) chu hlipin ka hmel en turin ka kuai dak a, ka kuta a thisen kai chu a mit zawna lek kangin ka nuih suk bawk.
A motor changkang zet hmalama a dah puan chu la in ka kuta thisen kai chu ka hru fai mawlh mawlh a, ka bula pa pakhat thihsual mek, kum 60 mi bawr vel, MLA ni bawk chu ka en reng a. Han lainatna eih ka nei lo, rawn dam chhuak leh hlauh se, that nawn leh ngat ila ka duh zawk mah.
Ka beisei ai daihin a hnuk a fei zek a, a thi tur chalchang pawh a rei phian, inthiarfihlim ka duh tawh vangin han vih nawn leh mai ka tum a, mahse, a ngai hran lo e, a kâ aţanga thisen a khuh chhuah bawrh bawrh te chuan a bual huh zuih a, a râp duh tan chuan râpawm tak tur a ni, mahse, anni phiangsen vang hian thisen hlauhna ka neih loh chu sawi loh, thisen châkin ka tuihal chu a nih si hi.
Ka sulhnu awm thei tur ang zawng zawng chu tifel leh vekin ka insaseng leh ta a.
Ka mut a tui hle, whiskey tak ţha zet ka lem hnu-ah ka thlenna hotel ah chuan tui takin ka muhil ta siai siai a.
Ka mang lamah chuan ka nu leh pa te hlim hmel ka hmu! An mitmeng nung sar aţang chuan an fapa hi min chhuang tih ka hre thei, mahse, chuti chung pawh chuan an mitmengah tho chuan an la hlim kim lo tih ka hmu tel lawi.
'Ka nu, ka pa, reilote nghak leh lawk rawh u, in thlarauin hahdamna famkim a chang thei ţep e', tiin ka ţhanharh veleh chuan ka phun chhuak leh sup a. Ka hmalak leh dan tur ngaihtuahin nî ka leng leh ta a ni.
Tun thut thutah chuan chet lak chi niin ka hre lo a, chuvangin, Guwahati lam ka pan leh phawt, thil tihfel ngai chu ka Bengali ţhian fel em emin min lo tihfel sak a, zan khat ka zu riah hnu-ah ka hming hmang ngeiin Mizoram chu ka pan leh ta a, ka thlen a office ka kal hnu pawh chuan MLA te pafa thihna ngawt chu titi berah an hmang a, in lamah lah ka nî pasal, Pa Thanga nen zu kan in dunnaah pawh chumi te pafa thihna chungchang ngawt chu a sawi ve tho mai, tunhmaa MLA nen chuan an lo inkawm ve ţhin thu te, an ţhatlai chuan zu te pawh an in dun ve mai zel dan te chu sawiin a zurui lungpuam lah chu a men pûr reng mai bawk a, ka nî pawh chu pu Tluanga te pafa thihna chuan a ţhawngin a nghawng ve tho mai, ni danga min beisei ang huam leh min itna mitmeng pawh a pu zen zen ta lo, a hmelah min huatna a lang chuang hek lo.
An mitthlaah ka nu laka an chetho dan a lang ve hian ka ring ţhin.
Chutiang reng reng chuan hun ka hmang a, nitin ka hmanrua ka tuaihnum ţhin erawh ka la ţhulh lo, ka nu pawh ka tlawh leh ta lo a, mahse, a dam leh dam loh hre tur erawh chuan a awmna hmun nghaktu ka call fo.
A damţha a, ka tihtur ka tih zawh hun-ah chuan ka hruai ang a, ka kianga a awm hun-ah a thluak a ţhat leh theihna turin theihtawp ka chhuah dawn a ni tih chu ka intiamna a ni.
Dam na nâ na chuan hun a lo liam zung zung a, hriat loh karin thla thum(3) ngawt a lo vei leh ta reng mai.
Zoram titi pawh a lo dang chho ve leh ta a, boruak pawh a dai thawkhat e. Ka nu ti hrehawm tute pawh ka phil zauh zauh a, boruak ri hluai a awm tawh hran lo, hriamhrei hmang lova tûr ka hman ţhin vangin thah an nih thu pawh an hre lo a ni ngei ang, tunah chuan, ka pa thattu Pa Thanga leh a nupui, ka nî ngei chauh chu ka hmabak an ni ta. Ka pa, i thlarau a hah rei tawh e, i fapa hian ka nuih tir ţep tawh che tiin ka hriamhrei chu ka tuaihnum leh hauh hauh a, Mizoram a thleng atana rapthlap ber mai ni tur, la ni fo reng tur thlen tir turin ka inpeih ta e, a rei tawh tawp lo ang.
Hluhlu-i Khiangte

An hlim tlang tih hriat takin an nui ho leh ham ham ţhin, an nui hmel te chu keiin ka lo haw si, an nui rei lo tawp ang le.
Ka nghak ngar ngar a, a hneawm viau, vantlang zun in bul tih takah Vaihmite leh Thomitchhaih te chuan min zar ve chhen leh ta nghal a, mahse, heng thil hian min dang lo ang, zan rei deuh ka nghah pah chuan ka nu ka mitthla a, ka na ru vawng vawng mai.
'Ka nu, mi ang pha lo leh thluak buai khawpa siamtu che hi ka dim hauh lo ang, i hmangaih, i pasal thah saktu che nen hian, an zavaiin nui thei tawh lo turin ka nghaisa khawp ang, an ngaihdam dilna awka te chuan i fapa thinlung an tinem hek lo ang' ka ti rilru mawlh mawlh.
Ka hriamhrei te chu ka endik leh a, Hreite leh Chemte hmawr zum, kî vàn mai, a design pawh nalh tak ve ve chu a tawk viau, pistol ka la nei tel cheu, mahse, heng ka hriamhrei te hi Mizorama ka lei an ni lo vek, ka pistol hi Vairam lama ka zinna a sipai chhuţi ta ka lei sak a ni a, hman erawh ka tum lo, mahse, palh thut thei laka invenna atan erawh ka kawl reng thung, ka chemte leh ka hreite erawh chu ka chher tir a ni a, chupawh hming dang hmang chunga Tamil mi ka chher tir tho a ni, ka Chem leh ka Hrei ha chu chu bil hmel zet, tarmawi ni mai awma mawi an ni a, mahse, an hriam ţha hraih hraih viau thung, mihring tisa zai thler hawk hawkna atan chuan a tluk a awm kher lo ang le.
Ka tualthah dan tur chu ka suangtuah lawk a, chutia ka ngaihtuahna ka kawm mawlh mawlh lai chuan zan pawh a reh ţha tawh hle.
Pu Tluanga te in lam pawhin mut an tintuah nge, an pindan chu a thim phauh phauh a, ka lo thlir kar thung, Pu Tluanga fapa leh a nupui fanau te chu an riak dawn nge, an la rawn chhuak reng reng lo, a remchang zual dawn e tiin ka nui var var.
An ţhutkhawmna pindan chu a la eng a, mihring erawh an awm tawh lo, mut an tintuah ta ni ngeiin ka hria a, thawm ka la ngaichang kar thung, an choka tukverh lam aţangin ka lut dawn a ni.
An choka tukverh chungah hian tukverh te(ventilation) a awm a, chuta ţang chuan banin an tukverh hawlhkalhna chu ka hawng mai dawn a ni, an pindan hrang hrang tukverh ah chuan bar vuah vek a ni a, an choka tukverha bar an vuah ve lo chu an tan vanduaina a ni dawn ta a nih hi.
Rei ve tawk tak ka ngaihchan leh hnu chuan, 'a hun ta e', tiin ka phun sap a, sana ka en chuan zanlai dar 01:00am a lo ni tawh.
Khawvar chuan Pu Tluanga leh a fapa chu a kaitho ve dawn ta lo, ka khi deuh suk a, ka pen chhuak ta.
Thawm neih rin hlau zetin ka che a, ka tum ang chiahin an inchhung pawh ka lut thei e, an tukverh kiang maia an hun, an hmarcha um leh saum bur erawh ka ti tlu ţhelh, ka thin a phu hman uih naa a tlu bik èm lo e, thawm ngaichangin ka ding leh vang vang a, tumah thawm chhuah an awm lo, mipa hnar ri chauh lo chu. Pu Tluanga a ni ngei ang, an nupa pindan lam aţanga rawn chhuak a ni miau a.
Hnar ri lo chhuahna, pu Tluanga te nupa pindan lamah chuan ka kal hmasa phawt a, an lo mutui viau mai, hun khawhral tam vak ka tum lo, kan thawmah midang an harh ve thei tlat, ka mi duh chu ka panhnai a, a tal nasat lohna atan a ke lamah kherh betin a hmui ka hup a, ka chemte chuan rang takin a hrawk hrui chu ka zai ta hrawih mai le, a tal buai hran lo, a hnuk a fei lo mang e ti rilru in thim zingah chuan ka khi leh suk a, a kawr hakah chuan ka chemte, a thisen tenawm zetin a tihbalh chu ka tat fai bawk.
A fapa, kan MLA ropui tak chu an mikhual pindanah a riah ngei ka ring a, chu lam chu ka pan leh vat, ani pawh a pa ka thah dan ang chuan thah ve leh mai ka tum a, mahse, an chhungkuaa an riahna pindan kawngkhar leh ka beng ka insik tir chuan chuan thawm a awm tlat, nupa nun hmang thawm ngei a ni lehnghal!
'Ani chu hun dang atan le, zanin chu lo la hlim viau teh se', ti rilru in ka luhna tukverhah bawk chuan ka chhuak leh a, an in chhung ka luh hmaa ka tawmnaah bawk chuan ka awm leh khar, an mangang au ri hre lova mut bosan ka tum hlek lo, khawvar nghah kher a ngai hran lo.
Mangang au thawm a rawn ri nuai nuai a, ţap thawmin a pawlh mawi bawk, ka awmhmun aţang chuan chung thawm te chu nuam ti zetin ka lo ngaithla thung a, ţhenawm khawveng te rawn chhuak sap sapa an han luh khawm buai nuai nuai lai chuan ka insaseng zui ve ta a.
A tuk chanchintharah chuan a rawn lang chuai chuai mai, police in hma an lak tur thu an puang tel bawk a, mitin deuhthaw an ralkhel a, pu Tluanga fapa lah MLA a ni lurh bawk nen, mi te thihna ai chuan Zoram a chiah hneh e.
'Thu thar dang in hre leh vat ang' tiin ka phun sup a.
Pu Tluanga fapa chu ka veh leh hmabak a ni, a chenna in ka hria a, a chenna in erawh luhchhuah chi a ni lo thung, a pa in leh a in inkarah dahţhatna hun ka dap mai a ni ang chu.
Ka duh ang takin hun remchang ka hmu hlauh mai bawk a, a pa, pu Tluanga thlan ţhut ni ah chuan a in lama inthlakna leh îlo vel te pawh a ni ang chu, mamawh lam khawm turin a haw hlauh, kawng lakah chuan ka lo phar a, a ding ve mai bawk, amah chauhin a ni a, a nupui fanau te chu a pa te in lamah an awm a ni mahna le.
Ka pistol duat em em hmangin ka vau nghal zat a, thu a awih hnup hnup viau e, tlan tura ka tihna lamah a tlan zel a, ka duh anga hmun reh kan thleng ta tihah chuan a mit chu chhing turin ka ti ta a, ka thu hnial ngam hek lo, ka tih ang angin a awm zel, ka pistol hmanga la tin reng chung chuan ka kut lehlam hmangin ka chemte, ka kawnga ka zeh chu ka phawrh zal zal a, chumi ka pistol dah thlain a âwm leh ka chem chu ka insik tir nghal zat bawk. Ka nu nun an pafaa an tihhrehawm avanga phuba la ka nih thu leh a pa pawh ka thah ngei a nih thu sawi chungin a âwmah ka chemte hmang chuan ka vit hrawih a.
Anchhia lawh bawrh bawrh chungin vawi thum ngawt ka vit nawn leh!
Dam thei ziazang a ni ta lo, ka inthupna(mask) chu hlipin ka hmel en turin ka kuai dak a, ka kuta a thisen kai chu a mit zawna lek kangin ka nuih suk bawk.
A motor changkang zet hmalama a dah puan chu la in ka kuta thisen kai chu ka hru fai mawlh mawlh a, ka bula pa pakhat thihsual mek, kum 60 mi bawr vel, MLA ni bawk chu ka en reng a. Han lainatna eih ka nei lo, rawn dam chhuak leh hlauh se, that nawn leh ngat ila ka duh zawk mah.
Ka beisei ai daihin a hnuk a fei zek a, a thi tur chalchang pawh a rei phian, inthiarfihlim ka duh tawh vangin han vih nawn leh mai ka tum a, mahse, a ngai hran lo e, a kâ aţanga thisen a khuh chhuah bawrh bawrh te chuan a bual huh zuih a, a râp duh tan chuan râpawm tak tur a ni, mahse, anni phiangsen vang hian thisen hlauhna ka neih loh chu sawi loh, thisen châkin ka tuihal chu a nih si hi.
Ka sulhnu awm thei tur ang zawng zawng chu tifel leh vekin ka insaseng leh ta a.
Ka mut a tui hle, whiskey tak ţha zet ka lem hnu-ah ka thlenna hotel ah chuan tui takin ka muhil ta siai siai a.
Ka mang lamah chuan ka nu leh pa te hlim hmel ka hmu! An mitmeng nung sar aţang chuan an fapa hi min chhuang tih ka hre thei, mahse, chuti chung pawh chuan an mitmengah tho chuan an la hlim kim lo tih ka hmu tel lawi.
'Ka nu, ka pa, reilote nghak leh lawk rawh u, in thlarauin hahdamna famkim a chang thei ţep e', tiin ka ţhanharh veleh chuan ka phun chhuak leh sup a. Ka hmalak leh dan tur ngaihtuahin nî ka leng leh ta a ni.
Tun thut thutah chuan chet lak chi niin ka hre lo a, chuvangin, Guwahati lam ka pan leh phawt, thil tihfel ngai chu ka Bengali ţhian fel em emin min lo tihfel sak a, zan khat ka zu riah hnu-ah ka hming hmang ngeiin Mizoram chu ka pan leh ta a, ka thlen a office ka kal hnu pawh chuan MLA te pafa thihna ngawt chu titi berah an hmang a, in lamah lah ka nî pasal, Pa Thanga nen zu kan in dunnaah pawh chumi te pafa thihna chungchang ngawt chu a sawi ve tho mai, tunhmaa MLA nen chuan an lo inkawm ve ţhin thu te, an ţhatlai chuan zu te pawh an in dun ve mai zel dan te chu sawiin a zurui lungpuam lah chu a men pûr reng mai bawk a, ka nî pawh chu pu Tluanga te pafa thihna chuan a ţhawngin a nghawng ve tho mai, ni danga min beisei ang huam leh min itna mitmeng pawh a pu zen zen ta lo, a hmelah min huatna a lang chuang hek lo.
An mitthlaah ka nu laka an chetho dan a lang ve hian ka ring ţhin.
Chutiang reng reng chuan hun ka hmang a, nitin ka hmanrua ka tuaihnum ţhin erawh ka la ţhulh lo, ka nu pawh ka tlawh leh ta lo a, mahse, a dam leh dam loh hre tur erawh chuan a awmna hmun nghaktu ka call fo.
A damţha a, ka tihtur ka tih zawh hun-ah chuan ka hruai ang a, ka kianga a awm hun-ah a thluak a ţhat leh theihna turin theihtawp ka chhuah dawn a ni tih chu ka intiamna a ni.
Dam na nâ na chuan hun a lo liam zung zung a, hriat loh karin thla thum(3) ngawt a lo vei leh ta reng mai.
Zoram titi pawh a lo dang chho ve leh ta a, boruak pawh a dai thawkhat e. Ka nu ti hrehawm tute pawh ka phil zauh zauh a, boruak ri hluai a awm tawh hran lo, hriamhrei hmang lova tûr ka hman ţhin vangin thah an nih thu pawh an hre lo a ni ngei ang, tunah chuan, ka pa thattu Pa Thanga leh a nupui, ka nî ngei chauh chu ka hmabak an ni ta. Ka pa, i thlarau a hah rei tawh e, i fapa hian ka nuih tir ţep tawh che tiin ka hriamhrei chu ka tuaihnum leh hauh hauh a, Mizoram a thleng atana rapthlap ber mai ni tur, la ni fo reng tur thlen tir turin ka inpeih ta e, a rei tawh tawp lo ang.
Comments
Post a Comment