PHUBA LAKNA RUNTHLAK 3

Part 3


Biaka O' Renthlei



INPUAN TIR KA TUM:
Ka ni chuan min ngaizawng hle tih ka hriatchian tawh avangin engtin emaw tak han lem kual vela inpuan tir chu ka tum rilru ta zawk a, Pa Thanga chu a rawn haw lawk dawn chuang lo bawk a. chu hun tluka hun tha chu ka tan a awm kher lo maithei. Ka ni chuan Old Monk thlit sa chu min rawn pek pahin a in tura a ken zawk no chu a'n lem saka, min si cheta rawn thuin,"In hna i buai thin awm sia i chau viau lo maw? Malis te i duh chuan ka hman reng a nia," awmze nei fahran hian a'n ti sap a, kei chuan,"Apawi miah hleinem mahse, malis huaina hi han peg phawt ila mawle," ka'n tia. No thumna min thlit sak leh lai mek chuan ka thluak chu anu deuh but tan tih ka hre thiam, no thum ai tam ka in vaih chuan rui khawpa zu in ngai lo ka ni si a, ka thil tum ka puitlin thei lo mai ang tih ak hlau khawp mai. Ka ni hnenah chuan,"Ka rui mai dawnin ka hria ka haw thei lo palh ang, i duhtawk khan in la kei chuan ka lo duh tawk phawt ange," ka tih chuan a hrethiam viauin ka hria, no thumna kan han tlak zawh chuan, tawngkam pawh kan hmang thlum sawt viau mai, an sofa dup nuam tak chu in malis vel nan chuan rem lo riauin kan hre ta tlat, pindan lamah chuan inzui lutin ka T-shirt hak lai chu ka phelh a, massage oil chu min chulh a, mahse, ka ni in min han zut vel chu ka ten tlat, chu ai nasa zawk chuan keimah keimah chu ka inten ru tlat bawk.



"In pa'n min rawn hmu ang e," ka tih chuan ani chuan rang fahranin nidanga i rawn thlah hun pawh ala nih loh hi darkar hnih vel chu chance ala awm alawm," a'n tih chuan a duh leh min beiseina chu a ti chiang leh zual hle in ka hria. Kei chuan," Ti ta daih ila, i nau boral dan chungchang kha mi sawi ka lo hre ve a, a zia lo ngei mai, in pa kha rinhleh kai deuh te khan an sawia, ka khawngaih ngawt mai, chutiang rilru pu duh awm hmel leh mizia chu a pu der bawk si lo va," tiin ka'n chhimbu dawi kual vel a. Ani chuan,"Nia mawle, hei sawisep chu kan kai phah alawm, mahse, i saw hrih lo teh ang, a mood-ah ka awm lo," tih pahin ka hnungzang chu awmze nei fe hian a chul kual ruai a. Kei chuan,"Ka rui viau dawn emaw ka tia, ka thengthawngah a thawk vak lo em maw ni, ka va lem belh zawk teh ang," tih pahin ka thawh san ta daih a. Hrilhhai hmel si, min hnial ngam chiah si lo hian min en ang haw a,"Kei pawh ka in belh duh, ka in khat sia, mipa rintlak bula hetia rilru hahdam taka han enjoy hi ka thlahlel ve thin asin aw!" tih pahin min rawn zui chu a ni nghal mai a. Choka lamah pheiin kan zu inbang chu keiman thliin no chu ka pe a, a tlak nghal pap, kei erawh ka tum a tlawlh ang tih ka hlau. Ka in tur chu tlemte thliin no khat pamin tui ka pawlh a, no khat ka in chhung chuan no 3 zet ka thlit sak hman ta, hun tam a awm tawh lo. "I nau chu ro vang chuan in dahtha tak tak emni?" ka'n ti thut mai chu a phu dawrhin ka hria,"Meng bah nuai hian chutiangte ngatan nge i tih, mi thusawi hi awih duh suh," a ti bah nuai, ka zawt chhuak dawn chuang lo va inhriatna leh keimah ngei pawh chuan chutiang sawipui chu nuam ka ti chiah lo deuh bawk nen ka no chu tlak pap in, pindan lama ka kawr haklai chu la in,"Ka haw san phawt ang che,"tih leh chhuah san ka rual a, mak atiin a hrilhhai hmel khawp mai. 
TUALTHAHNA TURA INBUATSAIHNA: Ka nu tana phuba la tur ka pa lam ringawt ka buaipui takah chuan ka nu lakah inthiam loh na ruk riau ka nei a, tin, mahni pa te u ka chetsual pui lo chauh a ni a, chu pawh ka thah tur list ami lehnghal! Pa Thanga zurui han dawp vel chu ka hnehsawh tawh viau maia, min ring em em a, a hma lamin an ka ngei atanga an inpuanna beisei mah ila, an hnukchah dawna an inchhir hmel leh inpuanna chu ngiahthlak ka chak ta riau zawk a. Pa Thanga hnen atang chuan 1984 kum a ka nu kutthlaktu te chhungkaw chanchinte, kha mi tuma tel ve ho te chu ka hre kim thei ta bawk a, ka tan chuan phuba lak chu thil harsa vak a ni lo. Ka nu zu zawrhlai a leng regular ve thei tak, kumhlui thlah zana buaina siamtu ber pawh tunah chuan MLA a ni tawh a, ka tan chuan han dahthat a harsa maithei, tin, lo dahtha thei dawn pawh ni ila, police leh CID mai bakah CBI thlengin min chhui duh maithei. A hmasa lama dahthat chi-ah ka ngai lo.



"I nu chu an that em pawh a ni si lo va, tunah pawh ala dam tha a, a rilruin mi a pha zan tawh lo tih a ni mai a, phuba lak nana dahthat i tum chu a nunrawng thlak deuha ni, i duh leh i pa that tute chu that ve zawk mai la," in lo ti rilru maithei. Nie, ka hrethiam lutuk cheu, a tawngtu in ni lo va! faharh enkawlna hmun a ka awm lai khan engtiang chiaha hreawm nasa nge ka tawrh tih min hriatpui hauh lo vang, naupang chumchiap mai mai pawh riltam dangchar khan min va hrem nasa thin tak em! Hnungzang duk thleh thluah a vuak tawrh te mai mai kha chu ngaiah kan nei fer fur hlawm ang chu. Tin, keimahni kher min sawisa lo mahse, thu awih lo leh tlema luhlul deuh an hremna kan hmu zinga ka thisen hian thisen chhuah hlauh loh na a than hnan tlat tawh a, ka la ti lang chhuak mai lo zawk a ni. bakah, kah hmunah khan chhia leh tha ka hriat ek ek atang rilru mumal tak siamin tum neiin lehkha ka zir a, tum neiin hna ka thawk a, tum nei ranin ka nungchang pawh a tha thei ang berin ka lan tir thin. Kha fahrah enkawlna hmuna ka awm laia kan thil taawn ang tamtak kha tawng ve ula chuan kei aia nunrawng hi in kuh fur maithei a ni, chaw kham loh vanga choka a chaw bar ru an hremna in hria em? An kutphah leh kephah hlap duk sakin thla chuang tehmeuh mahni a che sawn hleithei lo va sawisak an tuar thin asin! Chuvangin ka thisen hi a vawt ruih a nih paw'n ka indem hran lo ve, a duh chuan min dem thei tho alawm, in thu thu a ni e.
Tunge ka dahthat hmasak ber ang? Ele, ka nu lu a bottle a vaw tu kha mawle! E taka kan zu inna te hi an chi leh kuangte an ni tak asin! Pi Dengi, dengdali hnen atang eng ang chhungkua nge an nih? engtianga a fapa pawh MLA ni chho ve thei ngawt nge a nih? ka hre thei vek tawh. Pi dengi te nen hian pi leh pu atanga inchhung hnai ve tak mah nise zu zuar chhungkua hmusit em em tu Pu Tluanga te ang hi chuan Pi Dengi hi chu ati chhung lo khawp mai, vawitam hmusit tak takin a tawng khumin a hmusitna thu a chhakchhuah fo tawh avangin Pi Dengi pawh hian min hrilh hreh reng reng a nei lo.
Pu Tluanga chu ka nu lu a chhutu a nih avangin a tuar hmasa bertu tur a ni, kha fahrah in a seilian tura ka awm a ngaih phahna, nu hmangaihna dawng lo va ka seilen phahna leh tual thah chak zek zek khawp a ka thisen alo vawh tak nachhan a ni, ani dahtha tur hian hun tam ka mamawh lo. kum han thar se kumthar ruaitheh chu a zanriah kil hnuhnung ber a ni ve tawh ngei ang le. Chumi hma chuan hrisel takin lo la dam hram se tih chu ka tawngtaipuina a ni zawk mahin ka hria! 


Zankhat ka mu chu ka mang lamah hian ka pa ka lo hmu a, ka ni te album ka en tuma an unau leh ka pi leh pu te nen an thlalak ho ka ah ruk tak daih-a a thawmhnaw inbel chiah chiah kha lo inbelin ka nu nen lui pakhata lung chungah hian an thu a, an thutna bul li-ah chuan lungte vawm koh koh pahin ka pa chuan ka nu chu a bia a, kei chuan pen sawmhnih awm vel atang ka thlir reng a, min hmu awm pawhin a lang lo va, an tawng erawh ka hre pha vek lawi si, ka pa chuan "Kei ka awm ta si lo a, engtin nge kan fapa i lo enkawl tak zel?" tiin a zawt a, ka nu chuan ka pa chu en pahin a mittui hru zeuh pah hia lungchhe insum tih hriat em em hian,"Nu nih ka tling lo a ni, kei chu maw mi-a tia an sawi fo thin hi ka ni ta si a, ka fapa ber pawh ka hre lo, hmu leh pawh ni ila ka hriat pawh ka ring lo, bawiha pa, nu nih ka tlin lo takzaet a ni, min ngaidam raawh aw," tih pahin ka pa awmah bei thlawpin a tap hawm hawm a. Ka pa chuan ka nu khabeah dawmin, a mittuiin a chiah huh, a sam, a hmaia inthlah hnawk niaih chu a bengah zeh sakin duat hmel tak hian,"Min han en teh, kan in hmangaihna kha hmangaihna thianghlim leh diktak a ni asin, Pathian paw'n kan inhmangaih zia min hriatpui ang, mi dik lo te hremna pe turin kan fapa chu ala che chhuak em em ang, lungngai reng reng suh, saw en teh, kan fapa kha ava ang em! Eheu, bawih kha a ni, ka fapa duat kha," tih leh ka lam pan a rawn tlan an rual a, kei chu ka in enchiang a, naute thlahnih awm bawr vel lek ka lo ni renga, tiauvutah chuan ka lo thu sawp nuaih mai, "Pa, ka pa," tia auh ka tum chu ka tawng thei reng reng lo va, ka pa rawn tlan phei leh ka nuin tap chung leh lainat hmel taka ka lam rawn hawi paha ka pa hnung a rawn zui chu ka thlir reng a, ka bul hnai an rawn thlen chuan thawk leh khatah boruakah an thamral ta thut mai a, ringtakin,"ka nu ka nu," tia au vakin ka harh chhuak hlawl mai a, ka lung a chhe em em a, muhil thei tawh lo vin a khat tawkin ka mittui a tla reng a, TNT a ka nu ka va tlawh tuma chilthli tla duah duah chung a,"Apu" min lo ti te kha mitthlaah alo langa, mahni fate 'apu' min lo ti chu nuihzatthlak hle mahse ka ngaihtuahna chhungril ber erawh chemte hmawrzum a chhun ang vawng vawng a ni.
2008 december ni 29 a ni a, ka nu chunga kut thawhtu laka phuba lakna tur chu ruahmanna ka siam fel tawh, ka tihtur hmasa chu zin bo a ni, zin bo tak tak tur ni lo vin, tualthahna thlen lai vela Mizoram a awm lo anga ka lan angai, a tir phat atang ka hnu lan ve theihna tur zawng zawng lak atang chuan inthiarfihlim nghal vek ka mamawh, Sherlock Holmes ka chhiar ve fo a, fimkhur dan tur ruahmanna siam fimkhur atul zia ka hria a, Sherlock Holmes iangin mi hnu ka chhui a, mahse, tuntumah chuan hnuchhuitu leh tualthattu ka ni kawp dawn a, chu chu hnuchhuitu Sherlock Holmes nen kan inan loh na tur langsar ber a ni ang. Kan pu ber office-ah lutin inhmun ka lei thute insakna tur bungrua eng eng emaw en pah leh rate te hriat ka duh vanga Guwahati lama zin lawk ka ngaih tur thu leh nihnih/thum vel chawlh lak ka duhthu ka hrilh a, kan pu chuan ka kalna tur lamah kan hnathawhna bungraw lam khawm angaih dawn tho avangin chawlh la kher lo va kan hna avanga zin zawk tur leh ka mimal thil pawh ti tel nghal mai turin min lo ti ta zawk a, ka hnial ngam chiah si lo va, ka tum ang chuan chet ka thawh thei lo ang tih ka hlau angreng khawp mai.



TUALTHAH TURA CHET CHHUAHNA: Tukthuan eikham a ni a, Guwahati kal turin Lengpui airport lam panin taxi chuan ka chhuk thla ta a, tumdang ang chu nise hmanhmawh miah lo vin Zarkawt atang Sumo in ka chhuk leh maithei a ni, tuntum erawh ruahmanna dang nena kal ka nih avangin hmanhmawh thei ang bera chet zung zung ka ngai si a ni. Guwahati ka zuk thlenthlak chuan chhun chawfak hun chauh ala ni bawk a, kan hna lam thil chu buaipui zung zungin Kumhluithlah tur inbuatsaih mup mup karah zankhat ziakin a tuk tlai, kumhlui thlah ni 2008 December ni 31 tlaiah chuan Silchar Sumo in Silchar lam panin ka chhuak leh nghal a, hetia ka tih nachhan hi duh chuan Mizoram lamah thlawk let leh mai thei tur ka ni a, mahse, hnuchhui ngaia ka awm palh tak hlauhin thlawk let lo vin Mizo sumo-ah pawh chuang ngam lo vin vai motor-ah ka chuan phah a ni. Sumo ticket pawh hming dang daih hmangin ka la a. Kumthar ni chu Silchar a vai hotel Masala rim nam vut vutah ka inkhung nileng a, Silchar atang chuan vai sumo Aizawl chhuak tur alo awm rengchang bawk a, hming dang hmang bawk chuan zanlaiah Mizoram lam panin kan rawn chhuak a, chaw chhun fak hun hma deuhin Aizawl kan rawn lut a, ka chenna inah pawh haw lo vin Zarkawta hotel pakhatah ka inghata, chuta tang chuan ka ruahmanna chu ti hlawhtling turin ka che chhuak tan ta a ni.


Hotelah chuan ka whiskey hawn chu ka'n lem saka, ka motor chuanna sil themthum chu tih reh tumin mutthilh ka'n tum ngial a, ka thil tih tum chuan min mawlh a, helhhawlh vang nge huphurh vang ka hrethiam chiah lo, muhil thei lo vin ka let ka let ta mai a, Kumthar lawmna ruaitheh zo nula leh tlangval leng vak pawh an thahnem e, ka thlenna hotel tukverh atang chuan ka thlir reng, Kohhran thenkhat kumthar ni a ruai theh tawh an awm nual avangin ruaitheh zo intawllen vel chu tumdang ai chuan an tlem deuh. Unau hmelhai velah chuan inphih faiin no khat ka'n lem leh saka, Aizawl tlak lam veng pakhat ka nu nen zu zuara kan lo khawsak rek rek tawhna lam pan chuan ka hriamhreite bag a ak chungin ke in ka pan hnak hnak a, taxi pawh ka hmang ngam lo, sawi tawh angin ka hnu chhui theihna tur nia ka hriat apiang chu ka nawtreh hmasa vek a ni.
Darkar khat vel ke a ka kal hnak hnak hnu chuan ka mi duh te in, kawngpui an a Building chapo taka ding lurh mai chu kalpelin a hma atanga tawm rukna tura ka lo ruahman tawh an in piah lawk vantlang zunin bula kawrte khuhtu step hnuaiah chuan mi min hmuh loh lai chuan lut zeuhin, chu building chu ka thlir ta vang vang a. Ka awmhmun chu vantlang zunin bul a ni bawk a, a hing tha rum rum viau mai, mahse, darkar 4/5 vel bak thut angai dawn lo bawk a, romolin hmai ka tuam a, a tawrh theih ve viau mai, Pu Tluanga te building chu hmuh hmaih neih hlau takin ka thlir vang vang a, tukverh atang chuan sitting room vela an chezia chu eng emaw chen ka va hmu thei a, zan eng emaw zat ka lo thlithlai fo tawh avangin an mut reh hun nghah a chet chhuah mai chu ka tih tur a ni mai. 1984 zanin angah hian ka nu kha vuakthluk niin ka hringnun hreawm tak a intan ta a nih kha, mang lama ka thil hmuh rapthlak tak takte ka ngaihtuah chhuak a, Pu tluanga fapa, kan in a buaina siamtu pakhat zawk, tuna MLA ni ta pawh kumthar hlimte a ni bawk a, Pu Tluanga te inah chuan a awm ve tih ka va hmu thei mai a, an hlimin nuam an tih hmel kher mai, an pafa a zankhata phil nghal hmiah mai tur em maw ni aw? tiin ka inngaihtuah vang vang a. Eng pawh ni se kan MLA tlaktlailo zet chu lo awm ve mai mai teh se, ama in lamah dahthat a remchang lo thut thei, duh leh an pafa chuan ka phil mai a niang chu.
NB: Chapter awm leh tur hi a tawpna tur a ni tawh dawn a, phuba lak dan kimchang kan ngaithla ho dawn nia.